Mediteren is meer dan ‘Rust zoeken’

Meditatie wordt vaak voorgesteld als een manier om rust te vinden. Of om gedachten stil te krijgen.

Maar misschien is dat precies waarom zoveel mensen afhaken.

Tijdens een webinar vertelde iemand me: “Ik probeer te mediteren, maar zodra ik ga zitten wordt de onrust net groter. Mijn gedachten vliegen alle kanten uit.”

En dat geeft frustratie, denkende dat men iets verkeerds doet.

De basis van de verwarring begint bij meditatie reduceren tot “rust zoeken”. Want dan gaan we vechten tegen onze gedachten. We proberen de mentale drukte stil te krijgen, alsof we midden in een luidruchtige kantoortuin staan en iedereen tot stilte willen manen.

Dat werkt zelden.

Voor mij gaat meditatie niet in de eerste plaats over ontspannen, rust zoeken of gedachten controleren.

Het gaat over bewustzijn verruimen. Niet blijven ronddraaien in dezelfde mentale beweging, maar tijdelijk een ander perspectief ervaren.

Ik vergelijk het soms met de lift nemen naar het dakterras. Beneden in het gebouw blijft de drukte bestaan. Maar boven ontstaat ruimte. Je kan alle richtingen uitkijken, 360 graden rond, onder en boven. De gedachten verdwijnen niet noodzakelijk, maar je valt er minder volledig mee samen.

En precies daar ontstaat vaak iets nieuws: helderheid, ruimte, nieuwe invalshoeken. Ook beter voelen wat vast zit. Of waar de beweging heen gaat.

Daarom zie ik meditatie niet als een techniek om jezelf “rustiger” te maken. Wel als een manier om een nieuwe ruimte in je bewustzijn te ontdekken en verkennen.

Misschien is dat vandaag relevanter dan ooit. Niet minder nadenken, maar ontdekken dat nadenken niet onze enige vorm van intelligentie is.